Η ασφάλεια και η μετανάστευση αποτελούν τα δυο πιο σημαντικά ζητήματα που απασχολούν τους Ευρωπαίους πολίτες σήμερα. Έχουν δυο κοινά στοιχεία: τη διασυνοριακή διάσταση και το γεγονός ότι βρίσκονται στο επίκεντρο της λαϊκιστικής ρητορικής. Γι’ αυτό και ο μόνος τρόπος αντιμετώπισής τους είναι μια κοινή Ευρωπαϊκή προσέγγιση. Οι Ευρωπαίοι πολίτες περιμένουν περισσότερες και συγκεκριμένες απαντήσεις στα ζητήματα αυτά.
Η κινητικότητα είναι σημαντική για τις κοινωνίες και τις οικονομίες μας, δεν μπορεί όμως να αποβαίνει σε βάρος της ασφάλειάς μας. Πρέπει να γνωρίζουμε καλύτερα ποιος διασχίζει τα σύνορά μας, και αν αποτελεί κίνδυνο. Δεν φτιάχνουμε μια Ευρώπη “φρούριο”, και δεν θα επιτρέψουμε να συμβεί αυτό. Θέλουμε η Ευρώπη να παραμείνει μια ανοικτή ήπειρος.
Αν όμως θέλουμε να παραμείνουν τα εξωτερικά μας σύνορα ανοικτά, και οι πολίτες να ταξιδεύουν ελευθέρα στον χώρο Σένγκεν, πρέπει να βελτιωθεί η διαχείριση των εξωτερικών μας συνόρων. Είναι ο μόνος τρόπος για να διασφαλίσουμε ότι ο χώρος Σένγκεν θα παραμείνει ασφαλής.
Η δημιουργία της Ευρωπαϊκής Συνοριοακτοφυλακής ήταν ένα από τα ορόσημα της περσινής χρονιάς. Συνοριοφύλακες και εξειδικευμένο προσωπικό υποστηρίζουν διαρκώς τις ελληνικές και ιταλικές αρχές. Όσοι μετανάστες και πρόσφυγες καταφθάνουν στην Ελλάδα, καταγράφονται και δακτυλοσκοπούνται πλέον συστηματικά. Υπάρχει επίσης μια ομάδα εφεδρείας άμεσης αντίδρασης 1500 συνοριοφυλάκων έτοιμη να επέμβει, μέσα σε διάστημα μόλις πέντε ημερών, σε οποιοδήποτε Κράτος Μέλος, σε περίπτωση που υφίσταται αιφνίδια πίεση στα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ.
Καλύτερη διαχείριση συνόρων σημαίνει όμως και καλύτερη πληροφόρηση. Θα ξεκινήσουν συστηματικοί έλεγχοι για όλους όσοι διασχίζουν τα εξωτερικά μας σύνορα είτε πρόκειται για Ευρωπαίους πολίτες, είτε για ξένους υπηκόους. Με τον τρόπο αυτό θα διευκολυνθεί ο εντοπισμός υπόπτων τρομοκρατών, καθώς και ξένων τρομοκρατών μαχητών που επιστρέφουν στην Ευρώπη.
Τον Δεκέμβριο προτείναμε την αναθεώρηση του Συστήματος Πληροφοριών της Σένγκεν , ώστε να μην χάνεται καμιά κρίσιμη πληροφορία που αφορά σε πιθανούς υπόπτους για τρομοκρατία ή παράτυπους μετανάστες που διασχίζουν τα σύνορά μας.
Προτείναμε επίσης: το σύστημα εισόδου/εξόδου (Entry/Exit), το οποίο θα βελτιώσει τους συνοριακούς ελέγχους για τους πολίτες τρίτων χωρών που ταξιδεύουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και το ευρωπαϊκό σύστημα πληροφοριών και άδειας ταξιδίου (ETIAS) με το οποίο θα έχουμε τη δυνατότητα να διεξάγουμε πρόσθετους ελέγχους ασφάλειας σε μη Ευρωπαίους ταξιδιώτες, που δεν έχουν υποχρέωση θεώρησης.
Τέλος, εφαρμόζουμε με ταχείς ρυθμούς την ευρωπαϊκή οδηγία PNR στο πλαίσιο της κοινής μας δράση για την αναγνώριση πιθανών απειλών για την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η διαχείριση των πληροφοριών παραμένει περίπλοκη και κατακερματισμένη. Δεν πραγματοποιείται ανταλλαγή σημαντικών πληροφοριών.
Το Βερολίνο δέχθηκε ένα σκληρό κτύπημα τις παραμονές των χριστουγεννιάτικων εορτών. Το ίδιο συνέβη στο Παρίσι, τις Βρυξέλλες και τη Νίκαια, τα τελευταία δύο χρόνια. Οι αστυνομικές αρχές βρίσκονται στην πρώτη γραμμή εδώ και σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Θέλω να συγχαρώ όλους τους ενστόλους για την αφοσίωσή τους και τον επαγγελματισμό τους.
Έχουμε κοινή ευθύνη απέναντι στους πολίτες μας να δημιουργήσουμε μια αποτελεσματική Ένωση Ασφάλειας. Πρέπει να διασφαλίσουμε ότι η συνεργασία μας θα είναι όσο το δυνατόν αποτελεσματικότερη. Σε μια πραγματική Ένωση Ασφάλειας, η ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των αστυνομικών αρχών των Κρατών Μελών, πρέπει να θεωρείται δεδομένη, όπως ακριβώς συμβαίνει και μεταξύ των εθνικών αρχών.
Έχουμε σημειώσει πρόοδο στην ανίχνευση και την πρόληψη τρομοκρατικών επιθέσεων. Προς την κατεύθυνση αυτή ήταν σημαντική η επίτευξη συμφωνίας στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την περασμένη εβδομάδα, σε ό,τι αφορά τη νομοθεσία για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας, ένα χρόνο μετά τις αιματηρές επιθέσεις στο Παρίσι.
Η τρομοκρατία δεν αποτελεί απλά ένα ευρωπαϊκό φαινόμενο. Έχει παγκόσμιες διαστάσεις και γι’ αυτό η ανταλλαγή πληροφοριών με σημαντικές τρίτες χώρες είναι ζωτικής σημασίας. Πριν από δύο εβδομάδες συναντήθηκα με τους εταίρους μας στις ΗΠΑ για να επιβεβαιώσουμε, όχι μόνο τη συνέχιση της διατλαντικής μας συνεργασίας, αλλά κυρίως την ανάγκη για εμβάθυνση της.
Η μάχη κατά της τρομοκρατίας είναι κοινή για την Ευρώπη και τις ΗΠΑ. Πρέπει να συνεργαστούμε με τις ΗΠΑ για να αντιμετωπίσουμε αυτή την απειλή. Συνεχίζουμε να μοιραζόμαστε με τους Αμερικανούς εταίρους μας τις ίδιες απόψεις για την πρόκληση αυτή.
Πριν ένα χρόνο δημιουργήσαμε το Ευρωπαϊκό Κέντρο Αντιμετώπισης της Τρομοκρατίας της Europol. Έχει ήδη αποδειχθεί η επιχειρησιακή προστιθέμενη αξία του, καθώς παρέχει άμεση υποστήριξη στα Κράτη Μέλη. Η λειτουργία θα γίνει ακόμα πιο αποτελεσματική εφόσον τα κράτη μέλη ανταλλάσσουν περισσότερες πληροφορίες και διαθέτουν περισσότερους εμπειρογνώμονες.
Τα πρόσφατα γεγονότα κατέδειξαν ότι οι υπαίτιοι των τρομοκρατικών επιθέσεων ήταν νέα παιδιά, που γεννήθηκαν και μεγάλωσαν στην Ευρώπη, αλλά και άνθρωποι που ήρθαν από το εξωτερικό και ριζοσπαστικοποιήθηκαν εδώ. Πρέπει να ενεργούμε προληπτικά στην μάχη κατά της τρομοκρατίας και να ενισχύσουμε τις προσπάθειές μας για την αντιμετώπιση της ριζοσπαστικοποίησης. Το διαδίκτυο έχει εξελιχθεί σε ένα κρίσιμο πεδίο μάχης.
Η συνεργασία μας με τις μεγαλύτερες διαδικτυακές εταιρείες στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Διαδικτυακού Φόρουμ επικεντρώνεται στην αφαίρεση τρομοκρατικού υλικού από το Διαδίκτυο και τη προώθηση θετικών μηνυμάτων. Για τον λόγο αυτό, τον επόμενο μήνα, θα ταξιδέψω στις ΗΠΑ και θα έχω συναντήσεις με τις εταιρείες αυτές για τη συνέχιση της αποτελεσματικής συνεργασίας μας.
Θα ήθελα να εκφράσω και πάλι τη βαθιά και ειλικρινή εκτίμησή μου για το έργο της αστυνομίας και των δυνάμεων ασφαλείας σε ολόκληρη την ΕΕ, το οποίο επιτελούν συχνά κάτω από πολύ δύσκολες συνθήκες, προκειμένου να μπορούμε να εγγυηθούμε την ασφάλεια των πολιτών μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Τίποτα από όλα αυτά δεν θα ήταν δυνατό χωρίς τον επαγγελματισμό και την αυτοθυσία τους, και θα ήθελα θέλω να καταστήσω σαφές ότι η Επιτροπή έχει πλήρη επίγνωση της μεγάλης ευθύνης που έχουν επωμισθεί.