Η Ευρωπαϊκή Συνοριοφυλακή και Ακτοφυλακή είναι ένα σύμβολο για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Είναι σύμβολο μιας Ευρώπης που μπορεί να είναι αποτελεσματική και ενωμένη. Ειναι σύμβολο μιας Ευρώπης που μπορεί να αντιμετωπίζει αποφασιστικά, σε συνεργασία με τους γείτονές μας, τις προκλήσεις που δημιουργούν η μεταναστευτική κρίση και οι απειλές για την ασφάλειά μας. Είναι σύμβολο της κοινής ευθύνης που έχουμε, να προστατεύουμε τα κοινά ευρωπαϊκά εξωτερικά σύνορά μας. Είναι σύμβολο της αποφασιστικότητάς μας να συνεχίσουμε να μετακινούμαστε ελεύθερα, χωρίς εσωτερικά σύνορα.
Η σημερινή ημέρα είναι ιστορική για την Ευρώπη. Θα ήθελα να ευχαριστήσω την κυβέρνηση της Βουλγαρίας για τη φιλοξενία της σημερίνης εκδήλωσης. Βρισκόμαστε σήμερα, εδώ, για την επίσιμη έναρξη της λειτουργίας της νέας Ευρωπαϊκής Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής. Πρόκειται για ένα επίτευγμα χωρίς προηγούμενο, ένα επίτευγμα ευρωπαϊκής πολιτικής βούλησης και ενότητας, σε μια περίδο κατά την οποία η ενότητά μας δοκιμάζεται.
Είναι εδώ όλοι όσοι συνέβαλαν στην υλοποίηση αυτού του εγχειρήματος: η Επιτροπή, το Κοινοβούλιο, τα Κράτη Μέλη, η Ολλανδική και η Σλοβακική Προεδρία. Χάρις στη δουλειά και την προσήλωση όλων, ο νέος Οργανισμός είναι πλέον πραγματικότητα, μέσα σε λιγότερο από εννέα μήνες από τότε που η Επιτροπή υπέβαλε την σχετική πρόταση.
Οι ευρωπαίοι πολίτες απαιτούν χειροπιαστές ευρωπαϊκές απαντήσεις. Μια τέτοια απάντηση τους δίνουμε σήμερα. Η Ευρωπαϊκή Συνοριοφυλακή και Ακτοφυλακή βασίζεται στα θεμέλια της αλληλεγγύης και της κοινής ευθύνης για την προστασία των εξωτερικών ευρωπαϊκών συνόρων. Νομικά και επιχειρησιακά, τα εξωτερικά σύνορα ενός Κράτους Μέλους είναι εξωτερικά σύνορα όλων των Κρατών Μελών. Χτίζουμε πάνω στο έργο του Frontex, και ενισχύουμε ουσιαστικά τον νέο μας Οργανισμό.
Θα ήθελα να αναφερθώ στο προσωπικό του Frontex, των Συνοριοφυλακών και Ακτοφυλακών των Κρατών Μελών που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή, και σε όσους ανταποκρίθηκαν στις εκκλήσεις για παροχή υποστήριξης. Στη διάρκεια όλων αυτών των μηνών, της συνεχιζόμενης μεταναστευτικής κρίσης, αυτοί οι άνθρωποι δουλεύουν διαρκώς και χάρις σε αυτούς σήμερα βρισκόμαστε σε πολύ καλύτερη κατάσταση από ό,τι ένα χρόνο πριν.
Νιώθω ιδιαίτερα υπερήφανος που γύρω μου σήμερα βλέπω το προσωπικό της Ευρωπαϊκής Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής. Τους παρέχουμε τον απαραίτητο εξοπλισμό για να αναβαθμίσουν τη διαχείριση των συνόρων μας. Μέχρι το 2020 ο Οργανισμός θα έχει 1000 άτομα προσωπικό και θα διαχειρίζεται έναν προϋπολογισμού ύψους 320 εκ ευρώ.
Ο Οργανισμός θα έχει επίσης πρόσβαση σε μια εφεδρική βάση τουλάχιστον 1500 συνοριοφυλάκων και άλλου προσωπικού, και σε μια εφεδρική βάση εξοπλισμού άμεσης αντίδρασης. Οι δύο αυτές εφεδρικές βάσεις θα είναι διαθέσιμες για την αντιμετώπιση έκτακτων καταστάσεων. Με την καινοτομία αυτή θα αντιμετωπίσουμε οριστικά μια από τις κύριες αδυναμίες του σημερινού συστήματος. Προβλέπονται επίσης και μια σειρά από σημαντικά προληπτικά μέτρα, για να αποφευχούν στο μέλλον απρόβλεπτες καταστάσεις όπως εκείνη του 2015.
Ο νέος Οργανισμός θα παρακολουθεί στενά τη διαχείριση των εξωτερικών συνόρων σε όλα τα Κράτη Μέλη, μέσω της ανάπτυξης ενός δικτύου εμπειρογνωμόνων και μέσω υποχρεωτικών εκτιμήσεων ευπάθειας. Επίσης ο ρόλος του Οργανισμού διευρεύνεται και στον τομέα των επιστροφών.
Σε συνεργασία με την τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό για την Ασφάλεια στη Θάλασσα και τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Ελέγχου της Αλιείας, αλλά και τρίτα κράτη, η ευρωπαϊκή συνεργασία στο τομέα της ακτοφυλακής θα αναπτυχθεί περαιτέρω. Ταυτόχρονα δημιουργούμε έναν πιο αποτελεσματικό μηχανισμό παραπόνων που θα εγγυάται τον σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων των μεταναστών.
Είμαστε πλέον καλύτερα εξοπλισμένοι για την αντιμετώπιση των προκλήσεων που δημιουργεί η μεταναστευτική κρίση και οι απειλές για την ασφάλειά μας, προκλήσεων με παγκόσμια διάσταση. Γι’ αυτό και η συνεργασία με τους εταίρους μας, ειδικά με τους γείτονές μας στην περιοχή, είναι καθοριστική. Με ιδιαίτερη ικανοποίηση βλέπω σήμερα εδώ εκπροσώπους και των Τουρκικών αρχών. Ο νέος Οργανισμός θα συνεργάζεται και θα υποστηρίζει πιο ενεργά τις γειτονικές χώρες.
Η Ευρωπαϊκή Συνοριοφυλακή και Ακτοφυλακή δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς τα Κράτη Μέλη. Ο νέος Οργανισμός δεν υποκαθιστά τις αρμοδιότητές των Κρατών Μελών. Γι’ αυτό και πρέπει να συμβάλλουν όλοι ώστε να ξεκινήσει άμεσα την επιχειρησιακή του λειτουργία. Εργαζόμαστε ήδη για τον σκοπό αυτό, ήρθε η ώρα να επιταχύνουμε.
Αποδεικνύουμε τι μπορούμε να πετύχουμε όταν η Ευρώπη δρα από κοινού, ενωμένη. Είναι καθήκον και ευθύνη μας να συνεχίσουμε να είμαστε αποτελεσματικοί, με την ίδια προσήλωση, σε όλους τους τομείς της ολοκληρωμένης μεταναστευτικής μας πολιτικής: για τους πολίτες μας, τα Κράτη Μέλη, τους εταίρους μας και φυσικά για εκείνους που φθάνουν στα σύνορά μας.