The Guardian
Οι σημαντικές ομιλίες του προέδρου Ομπάμα -όπως η χθεσινή στο Κάιρο- μας σπρώχνουν να αναζητήσουμε κοινά χαρακτηριστικά σε αυτές. Κύριο μήνυμα των ομιλιών αυτών είναι ότι ο Ομπάμα βλέπει ευκαιρίες, εκεί που άλλοι πολιτικοί βλέπουν μόνο κινδύνους. Ανεξάρτητα από το εάν ο νέος πρόεδρός μας είναι αρεστός, πρέπει να ομολογήσουμε ότι δεν πρόκειται για κάποιον που επιλέγει την εύκολη λύση.
Σκεφτείτε τους κινδύνους που αγνόησε ο πρόεδρος Ομπάμα, εκφωνώντας τον χθεσινό του λόγο στο Κάιρο. Από τη σκοπιά ενός πολιτικού αναλυτή, μια ομιλία Αμερικανού προέδρου σε μουσουλμανικό κράτος, που περιλαμβάνει αιχμές κατά της παλαιστινιακής βίας -όπως αυτή του προέδρου Ομπάμα- αποτελεί πολιτική αυτοκτονία. Ο Μπαράκ Ομπάμα τόλμησε, όμως, να καταφερθεί κατά της δράσης της Χαμάς, να μιλήσει για τα δικαιώματα των γυναικών, τη δημοκρατία, την ελευθερία και πολλά άλλα, ενώ χαρακτήρισε «αναγκαίο πόλεμο» τις επιχειρήσεις στο Αφγανιστάν.
Ο Μπιλ Κλίντον δεν θα είχε εκφωνήσει τέτοιο λόγο σε ισλαμικό κράτος, θεωρώντας ότι αυτό θα δημιουργούσε περισσότερα προβλήματα, παρά ευκαιρίες. Οταν ο τότε πρόεδρος των ΗΠΑ μίλησε στη Γάζα το 1998, τη στιγμή που η Βουλή των Αντιπροσώπων απεργαζόταν την πρόταση-μομφή εναντίον του, έθιξε ορισμένα θέματα που επανέλαβε χθες ο πρόεδρος Ομπάμα. Ο πρόεδρος Κλίντον βρισκόταν, όμως, στο πέμπτο έτος της θητείας του. Ο Μπιλ Κλίντον, όμως, ανέκαθεν ενδιαφερόταν περισσότερο για τις δημοσκοπήσεις και τις εκτιμήσεις των πολιτικών του συμβούλων, για να κάνει κάτι τέτοιο τον πρώτο του μήνα στον Λευκό Οίκο.
Ο Τζορτζ Μπους από τη μεριά του δεν θα μπορούσε να εκφωνήσει τέτοια ομιλία, καθώς στερείτο της αναγκαίας αξιοπιστίας στον αραβικό κόσμο.Το ύφος του κινηματογραφικού «σκληρού» Τζον Ουέιν, που υιοθέτησε ο πρόεδρος Μπους τον απομάκρυνε από κάθε μουσουλμάνο, μετριοπαθή ή ακραίο. Η σύγκριση με τον πρόεδρο Μπους είναι χρήσιμη, γιατί η επιτυχία μιας τέτοιας ομιλίας εξαρτάται εξίσου από το ύφος του ομιλητή, όσο και από το περιεχόμενο των λόγων του. Ο κ. Μπους επέλεξε διδακτικό και ενίοτε επιθετικό ύφος στις δηλώσεις του για το μουσουλμανικό κόσμο.
Ο κ. Ομπάμα είπε στο κοινό του πολλά πράγματα που ίσως να μην ήθελε να ακούσει, καθώς τα 55 λεπτά της ομιλίας του περιστράφηκαν γύρω από επτά «καυτά» ζητήματα: τον εξτρεμισμό, το Ισραήλ, τα πυρηνικά όπλα και το Ιράν, τη δημοκρατία, τις θρησκευτικές ελευθερίες, τα δικαιώματα των γυναικών, τις οικονομικές ευκαιρίες και αυτό που ονόμασε «φόβος του σύγχρονου τρόπου ζωής». Ο Αμερικανός πρόεδρος είπε, όμως, και πολλά που οι ακροατές του ήθελαν διακαώς να ακούσουν: την άρνησή του να καταδικάσει το Ισλάμ για τη στήριξη της οποίας επιστράτευσε τα λόγια του Πατέρα του Αμερικανικού Εθνους Τζον Ανταμς: «Οι ΗΠΑ δεν νιώθουν καμία εχθρότητα προς τους νόμους, τη θρησκεία και τον τρόπο ζωής των μουσουλμάνων», επαναλαμβάνοντας την ανάγκη αναζήτησης κοινού πεδίου συνεννόησης. Ο πρόεδρος Ομπάμα βρήκε, κατά τη γνώμη μου, τη χρυσή τομή: παρέμεινε σταθερός στα θέματα στα οποία διαφωνεί με τους μουσουλμάνους, επέδειξε σεβασμό στις πολιτιστικές ιδιαιτερότητες του ακροατηρίου του και ζήτησε από αυτό να υιοθετήσει λίγο πιο αυτοκριτική στάση.
Παρότι ουδείς μπορεί να πει με βεβαιότητα αν ο λόγος Ομπάμα άγγιξε το μουσουλμανικό κόσμο, το παρατεταμένο χειροκρότημα που συνόδευσε την κατάληξή του έδειξε ότι το κοινό εκτίμησε την προσπάθειά του.
Εφημερίδα: Καθημερινή
Ημ/νία δημοσίευσης: Παρασκευή, 5 Ιουνίου 2009
«Η ανάρτηση των άρθρων με ιδιαίτερο ενδιαφέρον δεν σημαίνει και απόλυτη ταύτιση με το περιεχόμενο των ιδεών του αρθρογράφου. Τα άρθρα αξιολογούνται ως ενδιαφέροντα για προβληματισμό.»